Buiten · 6 min lezen

Orioniden 2026: vallende sterren zien in oktober

Door Lieke · 18 oktober 2026

Elk najaar kruist de aarde het stofspoor van de komeet Halley, en dan zie je de Orioniden: snelle vallende sterren die lijken te komen uit het sterrenbeeld Orion. In 2026 valt het maximum op 22 oktober. Het aantal is bescheiden en de maan stoort, maar met een heldere ochtend en een donkere plek kun je er een flink aantal zien. Het weer is de grootste onzekere factor.

Foto: Orioniden-meteoor met de maan, Brocken Inaglory, Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)

Wanneer zijn de Orioniden in 2026 te zien?

De Orioniden zijn elk jaar ongeveer van begin oktober tot begin november actief, met het maximum rond 21 en 22 oktober. Volgens de Nederlandse sterrenkundesite hemel.waarnemen.com valt het maximum in 2026 op donderdag 22 oktober rond 11.00 uur Nederlandse tijd, dus overdag. De beste kans heb je daarom in de ochtend van 22 oktober, en de ochtenden rond die datum zijn bijna net zo goed: ongeveer vijf dagen rond het maximum zie je minstens de helft van het hoogste aantal. De sterrenwacht noemt 06.00 uur als beste tijdstip. Dan staat de radiant, het punt waar de meteoren vandaan lijken te komen, het hoogst aan de zuidelijke hemel, en is de maan al onder.

Hoeveel vallende sterren zie je?

De Orioniden zijn geen grote zwerm zoals de Perseïden in augustus. Volgens hemel.waarnemen.com zie je vanuit Nederland onder ideale omstandigheden ongeveer 11 Orioniden per uur. Daar komen meteoren van andere zwermen en losse, sporadische meteoren bij, zodat je op een donkere plek met een heldere hemel op 21 tot 32 vallende sterren per uur kunt rekenen. In een grote stad zie je er volgens dezelfde bron ongeveer vier keer zo weinig. De Orioniden zijn erg snel, met zo'n 66 kilometer per seconde, en laten soms een kort nagloeiend spoor achter.

De maan stoort, maar niet de hele nacht

In 2026 is de timing met de maan niet ideaal. Rond het maximum is de maan voor ongeveer 80 procent verlicht, en in maanlicht zijn de zwakke meteoren onzichtbaar. Het goede nieuws: de maan gaat in de nacht van 21 op 22 oktober om ongeveer 03.30 uur onder. Daarna wordt het echt donker, tot de ochtendschemering rond 07.45 uur begint. De zon komt op om 08.17 uur. Het beste kijkvenster is dus van ongeveer 04.00 tot 07.30 uur.

Verwachting: wordt het helder?

Bijgewerkt op 17 oktober. In de ensembleverwachting van het Europese weermodel ECMWF is de kans op een heldere hemel in de kijkuren, van ongeveer 04.00 tot 07.30 uur, voor de ochtenden rond het maximum:

Kans dat de bewolking in de kijkuren gemiddeld hooguit 30 procent is, in de 51 berekeningen van het ECMWF-ensemble (via Open-Meteo).

De kansen zijn bescheiden, wat past bij eind oktober. De beste ochtend lijkt voorlopig donderdag 22 oktober, met in het midden en zuiden van het land ongeveer 1 op 3 kans op een opklaring. Bewolking is lastig te voorspellen, dus kijk de avond ervoor nog eens naar de verwachting. We werken deze tabel bij in de dagen voor het maximum.

Wat voor weer heb je nodig?

Dan het belangrijkste: zonder heldere hemel zie je niets. Eind oktober is dat in Nederland vaak een probleem. We keken in de uurgegevens van het KNMI voor De Bilt naar de bewolking in het uur rond 06.00 uur, in de tweede helft van oktober, over 1996 tot en met 2025. In ongeveer 20 procent van de ochtenden was de hemel helder of bijna helder, met hooguit een kwart bewolking. In ongeveer 65 procent van de ochtenden was het (vrijwel) geheel bewolkt. Heldere nachten zijn bovendien vaak koud, en in het najaar ontstaat dan gemakkelijk mist of grondmist. Grondmist hoeft geen probleem te zijn, zolang de hemel erboven helder blijft.

Kijk daarom de dagen ervoor naar de weersverwachting en vooral naar de bewolking. Een opklaring achter een koufront geeft vaak de helderste lucht. Omdat er rond het maximum meerdere bruikbare ochtenden zijn, kun je de ochtend kiezen met de beste verwachting.

Waar zie je de Orioniden het best?

Zoek een plek ver van stadslicht, met vrij zicht op de zuidelijke en oostelijke hemel. De donkerste gebieden van Nederland liggen in het noorden: het Lauwersmeergebied en de Boschplaat op Terschelling zijn erkend als Dark Sky Park, en ook Schiermonnikoog, Vlieland en het Drentse platteland rond Assen zijn goede keuzes. Maar ook een donker stuk polder of heide buiten je eigen woonplaats levert al veel meer op dan je achtertuin.

Zo zie je de meeste vallende sterren

Je hebt geen telescoop of verrekijker nodig: die laten juist te weinig hemel zien. Ga liggen op een ligstoel of matje, zodat je een groot deel van de hemel overziet, en kijk niet recht naar Orion, maar er een eind naast: daar zijn de sporen langer. Geef je ogen een kwartier om aan het donker te wennen en kijk in die tijd niet op je telefoon. Trek warme kleren aan: na een heldere nacht is het eind oktober rond 06.00 uur vaak maar een paar graden boven nul, en na een heldere nacht kan het op het platteland zelfs vriezen. Wil je ook het noorderlicht eens zien? Lees dan ons artikel over noorderlicht in Nederland.

Veelgestelde vragen

Wanneer zijn de Orioniden in 2026 het best te zien?
In de ochtend van donderdag 22 oktober 2026, rond 06.00 uur. De ochtenden ervoor en erna zijn ook goed. Na ongeveer 03.30 uur is de maan onder, en vanaf 07.45 uur begint de schemering.

Hoeveel vallende sterren zie je bij de Orioniden?
Vanuit Nederland ongeveer 11 Orioniden per uur onder een donkere, heldere hemel. Met andere meteoren erbij zijn het er 21 tot 32 per uur. In de stad zie je er veel minder.

Waar komen de Orioniden vandaan?
Het zijn stofdeeltjes van de komeet Halley. Als de aarde in oktober door dat stofspoor beweegt, verbranden de deeltjes in de atmosfeer, met zo'n 66 kilometer per seconde.

Waar moet ik kijken?
Kijk naar de zuidelijke en oostelijke hemel, niet precies naar het sterrenbeeld Orion maar er een eind naast. Daar zijn de sporen het langst.

Bekijk het weer in Terschelling of zoek een andere plaats via de plaatsenpagina.